سوالات امتحان نهایی زیست شناسی چهارم ( پیش دانشگاهی )
فصل چهارم : تغییر و تحول گونه ها
1- تغییر گونه ها و انتخاب طبیعی
1- اصول نظریه لامارک را بنویسید.( 75/0 ) دی 85
2- در ارتباط با تغییر گونه ها سازش را تعریف کنید. ( 5/0 ) دی 85
3- بر پایه ی نظریه ترکیبی انتخاب طبیعی گوناگونی ژنی چگونه منجر به پیدایش گونه های جدید می شود؟ ( 75/0 ) دی 85
4- طبق نظر مالتوس رشد جمعیت انسانی به صورت .............................است.( 25/0 ) دی 88
5- بر اساس نظریه لامارک دراز شدن گردن زرافه های امروزی چگونه انجام شده است؟( 75/0 ) دی 88
6- بر پایه ی نظریه ترکیبی انتخاب طبیعی گوناگونی ژنی پس از ظاهر شدن در فنوتیپ افراد منجر به چه مواردی می شود؟ ( 1 )
7- به سوالات زير پاسخ دهيد : (1 ) اسفند 88
الف)لامارک در مورد رخداد تغيير گونه ها ، چه تفسيری داشت ؟
ب)کدام بخش نظريه ی لامارک مورد توجه داروين قرار گرفت ؟
8- داروین با مشاهده ی شباهت زیاد جانداران جزایر گالاپاکوس و سواحل نزدیک آمریکای جنوبی چه فرضیه ای پیشنهاد کرد؟( 1 ) دی 89
9- به پرسش های زیر در رابطه با انتخاب طبیعی پاسخ دهید . ( 75/1 ) شهریور 90
الف) مطلب کلیدی نظریه ی داروین را بنوسید .
ب) برطبق نظریه ی ترکیبی انتخاب طبیعی گوناگونی ژنی در جمعیت ها براساس کدام موارد است ؟ 0 چهارمورد
10- لامارک درباره ی چگونگی رخداد تغییر گونه ها چه تفسیری داشت ؟ ( 5/0 ) شهریور 90
2- شواهد تغییر گونه ها
1- درخت تبار زایشی با استفاده از اطلاعات چه نوع مولکول هایی ترسیم می شود؟ ( 5/0 ) دی 85
2- در مورد نمودار زیر( صفحه 94 ) به پرسش ها پاسخ دهید( 5/0 ) دی 85
الف ) نمودار مربوط به کدام الگوی تغییر گونه ها است
ب ) قسمتی که با علامت سوال مشخص شد است نشان دهنده چه پدیده ای است ؟
3- نیای مشترک را تعریف کنید . ( 5/0 ) دی 88
4- درستی يا نادرستی جملات زير را بدون ذکر دليل مشخص کنيد :(5/0 ) اسفند 88
الف)مهره داران مختلف در اواخر دوران جنينی ، ويژگی های مشترک بيشتری دارند .
ب) امکان تشکيل سنگواره ، در جنگل های کوهستانی بيشتر است .
5- الگوی تعادل نقطه ای چیست ( 5/0 ) اسفند 88
6- در کدام محیط یا محیط های زیر احتمال سنگواره شدن کم تر است؟( 75/0 ) دی 89
الف)زمین های کم ارتفاع مرطوب ب)جنگل های مرتع کوهستانی
ج)علفزار ها د)رودخانه های دارای حرکت کند
ه)مناطق نزدیک آتشفشان هایی که خاکستر می کنند ی)بیابان ها
7- اصطلاحات زیر را تعریف کنید: ( 1 ) دی 89
الف)جمعیت ب)الگوی تغییر تدریجی(جانداران)
8- اصطلاحات زیر را تعریف کنید . ( 5/1 ) شهریور 90
الف) سازش ب) الگوی تعادل نقطه ای ج) ملانینی شدن صنعتی
9- طبق نظریه ی ترکیبی انتخاب طبیعی ، گوناگونی ژنی در جمعیت ها منجر به چه مواردی می شود ؟( 25/1 ) شهریور 90
10- هریک از اصطلاحات زیر را تعریف کنید . ( 5/1 ) شهریور 90
الف ) انقراض گروهی ب) اندام وستیجیال ج) انتخاب متوازن کننده
11- برای رسم درخت های تبار زایشی از اطلاعات حاصل از بررسی کدام مولکول ها استفاده می شود ( 5/0 ) شهریور 90
3- مثال هایی از تغییر گونه ها
1- بر اساس پژوهش های گرانت ها در سال های پر باران کدام گروه یا گروه ها از سهره ها ی دانه خوار موفقیت بیشتری در تغذیه و تولید مثل داشتند؟ ( 5/0 ) 88 دی 88
2- درستی يا نادرستی جملات زير را بدون ذکر دليل مشخص کنيد :(5/0 ) اسفند 88
انتخاب طبيعی باعث تغيير فراوانی نسبی صفات در جمعيت ها می شود .
د)فراوانی پروانه های شب پرواز فلفلی تيره ، در مناطقی که گلسنگ های روی تنه ی درختان ، از بين رفته بودند ، بيشتر می شدند
3- علت عدم نتيجه گيری ديویدلاک ، چه بود ؟ شرح دهيد . ( 5/0 ) اسفند 88
4- نمودار مقابل طول اندام عقبی جمعیت مارمولک ها چند جزیره که 20 سال قبل از یک جمعیت مشکوک اولیه(*) حاصل شده اند و متوسط قطر گیاهان آن جزیره را در زمان های مختلف نشان می دهد. در رابطه با نمودار به سوالات زیر پاسخ دهید( 1 ) دی 89
الف)چرا متوسط طول اندام عقبی جمعیت هر یک از جزایر در مقایسه با جمعیت اصلی متفاوت است؟
ب)پیش بینی کنید اگر یک جمعیت از مارمولک های دارای اندام عقبی کوتاه، در جزیره ای با گیاهان دارای متوسط قطر بیشتر نسبت به محل مبدا آن ها زندگی کند، چه نتیجه ای حاصل خواهد شد؟
5- در هرمورد پاسخ صحیح را از بین پاسخ های ارایه شده انتخاب کنید و در برگه ی پاسخ بنوسید . ( 25/1 ) شهریور 90
الف) براساس نظریه ی مالتوس ، رشد منابع غذایی در بهترین حالت چگونه است ؟
( عددی – هندسی )
ب) برای رسم درخت های تبارزایشی از اطلاعات حاصل از کدام مولکول بیشتر استفاده می شود ؟
( نوکلئیک اسید – کربوهیدرات )
ج) ساختاری که در یک جاندار نسبت به جاندار دیگر کوچک تر شده یا فاقد نقش مشخص است چه نامیده می شود ؟ ( همولوگ – وستیجیال )
د) کدام یک از مکان های زیر برای تشکیل سنگواره مناسب تر است ؟
( دریاهای کم عمق – علفزارها )
و) سنگواره ی حلقه ی حدواسط خزندگان و کدام گروه کشف شده است ؟
( پستانداران – ماهی های آرواره دار )
6- در بررسی سهره ها علت عدم نتیجه گیری دیوید لاک در حمایت از فرضیه ی داروین چه بود ؟ شرح دهید( 75/0 ) شهریور 90
فصل پنجم : ژنتیک جمعیت
1- تعادل جمعیتها
1- اگر در جمعیتی که در حال تعادل هاردی واینبرگ است فراوانی الل Hbs=0/2 باشد مطلوب است ( 1 ) دی 85
الف ) فراوانی الل HbA
ب ) فراوانی افراد مبتلا به کم خونی داسی شکل
ج ) فراوانی افراد سالم هتروزیگوت
2- عوامل موثر در برقرار ماندن تعادل هاردی واینبرگ را نام ببرید ( 25/1 ) دی 85
3- فراوانی ژنوتیپ در یک جمعیت به صورت زیر است
BB=18% Bb=64% bb=18%
اگر آمیزش به روش خودلقاحی انجام شود بعد از 3 نسل متوالی فراوانی هر ژنوتیپ چقدر خواهد شد ؟ ( 75/0 )
4- در جمعیتی تعداد ژنوتیپ ها به صورت 49aa+ 9AA+42Aa است: ( 1 ) دی 88
الف ) فراوانی هر یک از الل های A و a را در این جمعیت محاسبه کنید.
ب ) با رسم مربع پانت فراوانی ژنوتیپ های حاصل در نسل بعد را به دست آورید.
5- نقش ژن خود ناسازگار را در گياه شبدر بنويسيد .( 5/0 ) اسفند 88
6- اگر جمعیتی از نخود فرنگی را با ترکیب ژنوتیپ 15% aa+ 68%Aa+ 17%AA را وادار به خود لقاحی کنیم پس از چند نسل می توان مطمئن شد که بیش از 90% افراد خالصند ( نوشتن مراحل لازم است ) ( 1 ) اسفند 88
7- در جمعیتی از موش های تیره و روشن با ترکیب ژنوتیپی 200LL+800Ll+ 800ll به دنبال پدیده ای مخرب
600موش با فنوتيپ مغلوب از بين رفتند . اگر L الل رنگ تیره و l الل رنگ روشن باشدهر یک از موارد زیر را محاسبه کنید: ( 1 ) اسفند 88
الف)فراوانی الل غالب قبل از رانش
ب) فراوانی الل مغلوب بعد از رانش
8- هاردی و اینبرگ پس از محاسبه ی فراوانی ژنو تیپ ها در جمعیت های بزرگی که آمیزش های تصادفی داشتند به چه نتایجی دست یافتند؟ توضیح دهید. ( 25/1 ) دی 89
9- درون آمیزی چه تاثیری بر هر یک از موارد زیر دارد؟( 75/0 ) دی 89
الف)فراوانی الل ها ب)فراوانی افراد خالص ج)فراوانی افراد ناخالص
10- از عوامل مؤثر در برقرار ماندن تعادل هاردی – وایتبرگ ، سه مورد را بنوسید . ( 75) شهریور 90
11- انواع آمیزش های غیر تصادفی را نام ببرید ( 75/0 ) شهریور 90
2- چگونه انتخاب طبیعی جمعیت ها را دگرگون می کند؟
1- به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 5/0 ) دی 88
الف ) الگوی انتخاب طبیعی گسلنده در چه محیط هایی رخ می دهد؟
ب ) در انتخاب پایدار کننده کدام فنوتیپ ها کاهش می یابند.؟
2- در فردی با ژنوتیپ AaBb ژن های Aو b روی یک کروموزوم قرار دارند پس ازانجام کراسینگ اور در میوز ژنوتیپ گامت های نوترکیب فرد چه خواهد بود؟( 5/0 ) دی 88
3- هر رديف يکی از نمودارهای اثر انتخاب طبيعی را بر صفات پيوسته نشان می دهد . با توجه به نمودارهای زير پاسخ دهيد :
الف) کدام نمودار پاسخی به تغيير محيط زندگی جانداران است ؟
ب) نگهداری گاوهايی که در مدت کوتاهتری پروارتر می شوند ، مربوط به کدام نمودار است ؟( 5/0 ) اسفند 88
4- توضیح دهید به چه دلیل خرچنگ های نعل اسبی در طی میلیون ها سال بدون تغییر مانده اند؟( 75/0 ) دی 89
5- به پرسش های زیر در مورد نمودارها پاسخ دهید . ( 75/0 ) شهریور 90
الف) نمودارها مربوط به کدام الگوی انتخاب طبیعی است ؟
ب) این الگو معمولا در چه شرایطی رخ می دهد ؟
3- استمرار گوناگونی در جمعیت ها
الف ) اگر نخود فرنگی گل ارغوانی دانه زرد خالص با گل سفید دانه سبز خالص آمیزش دهد فنوتیپ های جدید حاصل از نوترکیبی در نسل دوم را فقط نام ببرید.( 5/0 ) دی 85
( ارغوانی و زرد غالب و سفید و سبز مغلوبندو هر دو برای هر دو صفت خالص است )
ب ) اگر شایستگی افراد ناخالص از شایستگی افراد هردو نوع خالص ( غالب و مغلوب ) بیشتر باشدنتیجه ی آن چیست ؟ چرا ( 5/0 )
4- چرا لقاح گامت ها و تشکیل سلول تخم را نمی توان به معنای قطعی شدن اختلاط ژنتیکی گونه ها دانست ؟( 5/0 ) دی 88
5- کراسینگ اور چیست ( 5/0 ) اسفند 88
6- به سوالات زير پاسخ دهيد : ( 5/0 ) اسفند 88
الف)منظور از انتخاب متوازن کننده چيست ؟ تعريف کنيد .
ب)دو مورد از انواع انتخاب متوازن کننده را نام ببريد .
7- در یک منطقه مالاریا خیز ترکیب ژنوتیپی جمعیت انسانی
HbA +200Hbs Hbs 200HbA HbA +400Hbs
است. اگر شایستگی تکاملی افراد غالب خالص 5/0 و افراد مغلوب برابر صفر (0) باشد به پرسش های زیر پاسخ دهید (نوشتن راه حل الزامی است) ( 5/1 ) دی 89
الف)تعداد هر یک از ژنوتیپ ها و فراوانی هر یک از الل ها را پس از اثر انتخاب طبیعی محاسبه کنید.
ب)اگر تعداد افراد جمعیت نسل بعد هم 800 نفر باشد، به کمک جدول پانت تعداد افراد هر یک از ژنوتیپ ها را (بدون اثر انتخاب طبیعی) در این نسل محاسبه کنید.
8- در مورد انتخاب متوازن کننده به پرسش های زیر پاسخ دهید . ( 1 ) شهریور 90
الف) به چه علت در مناطق مالاریاخیز ، شایستگی تکاملی افراد ناخالص از نظر بیماری کم خونی داسی شکل از افراد سالم ( خالص ) بیشتر است ؟
ب) انتخاب وابسته به فراوانی چه هنگامی رخ می دهد ؟
9- در جمعیتی فرضی 49% افراد غالب خالص (AA) و 9% مغلوب (aa ) هستند . در باره ی این جمعیت به موارد زیر پاسخ دهید . ( 75/0 ) شهریور 90
الف) فراوانی افراد ناخالص را محاسبه کنید .
ب) فراوانی هریک از الل ها را تعیین کنید . ( نوشتن محاسبات الزامی است
4- گونه زایی
1 -گونه زايی دگر ميهنی را تعریف کنید ( 5/0 ) اسفند 88
2- مثال های زير سدهای پس زيگوتی می باشند . عامل جدايی توليد مثلی گونه ها را در مورد مشخص کنيد :(5/0 ) اسفند 88
الف)آميزش گونه های مختلف پنبه ب) آميزش گوسفند و بز
3- درباره یگونه زایی به پرسش های زیر پاسخ دهید: ( 1 ) دی 89
الف)جدایی رفتاری و نازیستایی دو رگه هر کدام جزء کدام گروه از سدهای پیش یا پس زیگوتی هستند؟
ب) چرا هنگامی که دو گیاه از دو گونه نزدیک با هم آمیزش می کنند، دورگه ی حاصل اغلب نازا است؟
4- جدایی بوم شناختی در مورد چه گونه هایی مطرح می شود ؟ ( 5/0 ) شهریور 90
محمد جباری